نجیب داوری
تجلیل از بهار و سال نو خورشیدی
در تورنتوی - کانادا
در حالیکه امارت اسلامی افغانستان به رهبری گروه طالبان برخلاف عنعنات و فرهنگ دیرینه مردم افغانستان برگزاری هرگونه مراسم نوروزی و جشن های سال نو را در داخل کشور منع قرار داده و عملاً از تجلیل این آئین کهن و مردمی خبری نیست. افغانهای مهاجر در بیرون از کشور فارغ از جبر و باورهای ضد فرهنگی طالبانی با برگزاری محافل نوروزی و تجلیل از سال نو نشان میدهند که فرهنگ و عنعنات ملی فراتر از محدوده های جغرافیایی زنده و نمیتوان آنرا با محدودیت های سیاسی و ایدئولوژیک خاموش ساخت. نوروز همچنان بهعنوان نماد امید، تجدید حیات، همبستگی و آینده روشن در میان افغانها در هر گوشه جهان با شکوه و افتخار تجلیل میشود و این خود پیامی است از پایداری فرهنگ در برابر دشواری های تحمیلی.
افغانهای مقیم در سراسر جهان—از کانادا و امریکا گرفته تا اروپا، آسترالیا و نیوزیلند—آزادانه و با شوروشوق محافل باشکوه نوروزی را برگزاروثابت کردند که در حفظ هویت و میراثهای فرهنگی اجداد شان تا پای جان ازهیچگونه سعی و تلاش دریغ نخواهند ورزید. این تفاوت آشکار در جبرواختیارنشان میدهد که نوروزنه تنها یک جشن بهاری - تقویمی، بلکه بخشی جدایی ناپذیر از هویت فرهنگی و تاریخی مردم افغانستان است که باهیچگونه محدودیت تحمیلی از میان رفتنی نیست.
به سلسله بزرگداشت از نوروز- سال نوخورشیدی، حلول بهار و میله سمنک در بزرگ شهر تورنتوی - کانادا، انجمن فرهنگی–ادبی افغانها به رهبری بانو کریمه کرامت چهره شناخته شده ادبی - فرهنگی به تاریخ 26 مارچ 2026 مطابق به 6 حمل 1405هجری خورشیدی محفل باشکوهی را در بانکویتهال هرات بازار در شهر تورنتو درتجلیل از حلول بهار و نوروز برگزار نمود که نمونه برجسته از تلاشهای پیگیر فرهنگیان افغان در مهاجرت برای حفظ، احیا و تداوم ارزشهای اصیل فرهنگی، ادبی، تاریخی و اجتماعی کشور بشمار میرود.
این برنامه با حضور گسترده فرهنگیان، شاعران، نویسندگان، هنرمندان و فعالان اجتماعی مقیم بزرگشهر تورنتو ساعت 2 بعد از ظهر با تلاوت آیاتی چند از کلامالله مجید و پخش سرود ملی آغاز- سپس با قرائت اشعار بهاری و نوروزی، ایراد سخنرانیها و پیام های فرهنگی ادامه یافت. پیامهای که درآنها برجایگاه نوروز بهعنوان نماد زندگی، امید، نو شدن طبیعت، همبستگی اجتماعی و پیوند نسلها تأکید گردید. سخنرانان همچنان یادآور شدند که نوروز بخشی از حافظه تاریخی مردم است و حذف آن، به معنای نادیده گرفتن ریشه های فرهنگی یک ملت و در کُل خود ملت میباشد.
در بخش دیگری از این محفل، لوحههای تقدیر به شماری از شخصیتهای فرهنگی و اجتماعی اهدا گردید؛ افرادی که در رشد و ترویج ادبیات دری/فارسی و پشتو نقش فعال داشته و نیز جوانان افغان که خدمات شایسته و مؤثر بنفع جامعه کانادا انجام داده اند - مورد ستایش قرار گرفتند. این اقدام بیانگر پیوند عمیق میان نسلها و انتقال ارزشهای فرهنگی ازبزرگان به نسل جوان در فضای مهاجرت میباشد؛ فضایی که درآن حفظ هویت ملی و فرهنگی اهمیت دوچندان می یابد.
برگزاری چنین محافلی در خارج از کشور، درحالیکه در داخل افغانستان با محدودیتهای شدید مواجه است در حالی ارزش خاص پیدا میکند که جلوگیری از تجلیل نوروز توسط طالبان، در تضاد آشکار با فرهنگ، تاریخ و خواست اکثریت مردم افغانستان میباشد؛ محافلی که همواره بر شادیهای جمعی، همدلی و بزرگداشت مناسبتهای ملی و طبیعی استوار بوده است. اما ممنوعیت های تحمیلی در داخل افغانستان نه تنها مانع ابراز هویت فرهنگی مردم میشود، بلکه فاصله میان حاکمیت و جامعه را نیز عمیق تر ساخته و نوعی گسست میان مردم و جامعه را بوجود میآورد.
در کنار فضای دل انگیز فرهنگی درتجلیل ازبهاروسال نو هجری خورشیدی، نگرانیهای عمیق سیاسی وامنیتی نیز در چهره اشتراک کنند گان مشهود بود. هرچند در محفل بگونه رسمی از سیاست یادآوری نشد، اما تشویش ازادامه تنشها و درگیریها در منطقه، بخصوص حملات و بمبارانهای دوامدار طیارات پاکستان بالای قرا و قصبات افغانستان از یکسو و همچنان افزایش تنشها و درگیریهای نظامی میان ایران - ایالات متحده امریکا و اسرائیل از سوی دیگر، نگرانیهای جدی را درباره آینده صلح و ثبات در منطقه بوجود آورده است. اشتراک کنندگان ضمن صحبت های خصوصی حین صرف غذای شب با ابراز اندوه ونگرانی، بر این نکته تأکید داشتند که ادامه جنگ و خشونت، نه تنها مانع پیشرفت کشورها میشود، بلکه زمینه ساز مهاجرت های اجباری، بیثباتی اجتماعی و تضعیف فرهنگ ها نیز میشود.
محفل با اجرای نوای دل انگیزموسیقی و ترانه های بهاری توسط هنرمندان و آوازخوانان جوان به پایان رسید؛ فضایی سرشار از شادی، همدلی و غرور فرهنگی که بار دیگر ثابت ساخت فرهنگ اصیل مردم افغانستان، با وجود همه چالشها، زنده، پویا و پایدار خواهد بود.
بالا
بازگشت